Bel ons op0165 74 60 15
Mail onsinfo@intenza.nl
“De werkdruk is te hoog.” “Misschien moeten we iemand aannemen.” “Wat moeten we doen?” Signalen, losse oplossingen en open vragen hoor je als leidinggevende voortdurend. Ze zijn relevant, maar geven nog geen besluit. Dus verzamel jij de cijfers, onderzoek je de alternatieven en ontwerp je de uitvoering. Zonder dat je het doorhebt, neem je zo het denkwerk van je medewerker over. En heel vaak ontstaan er vragen waar nog geen antwoord voor is en belemmert de besluitvorming.
Een yesable proposal draait die taakverdeling om. De medewerker bereidt een aanbeveling voor binnen zijn mandaat; jij beoordeelt en beslist. In dit artikel lees je waar de term vandaan komt, hoe je met de Disney-denkmethode nieuwe ideeën blijft genereren in je team, en hoe je die ideeën omzet in een voorstel waar je als leidinggevende meteen een besluit over kunt nemen.
Een signaal, een losse oplossing of een open vraag: geen van drieën is een besluit. Wanneer jij vervolgens de cijfers verzamelt, alternatieven onderzoekt en de uitvoering ontwerpt, neem je ongemerkt het denkwerk van je medewerker over. Het gevolg: jij wordt overvraagd, en je medewerker leert niet om zelf tot een onderbouwd voorstel te komen.
Een yesable proposal keert die rolverdeling om. De medewerker bereidt een aanbeveling voor binnen zijn mogelijkheden en mandaat: met onderbouwing, alternatieven, betrokkenen, consequenties en een uitvoeringsplan. Jij bepaalt prioriteiten, middelen en risicoruimte, en neemt het besluit. Een passende reactie op een signaal is dan ook niet ‘daar gaan we iets aan doen’, maar: “Dank dat je dit signaleert. Welk besluit heb je van mij nodig?”
Let op: een zorg melden is iets anders dan een besluit aanvragen. Veiligheidsproblemen, klantschade of acute risico’s moeten altijd direct gemeld kunnen worden, ook zonder kant-en-klare oplossing. Een yesable proposal is passend zodra iemand een investering, prioriteitswijziging of andere afweging vraagt, en er redelijkerwijs tijd is om die vraag voor te bereiden.
Voordat er een voorstel ligt, moet er eerst een idee zijn. Veel teams lopen daar als eerste op vast: dezelfde mensen komen met dezelfde soort oplossingen, en kritiek ontspoort een idee al voordat het goed en wel bestaat.
Een bruikbare werkvorm hiervoor komt van Robert Dilts (NLP-trainer en auteur), bekend als de ‘Disney-methode’ of Thinking Like Disney. Walt Disney bleek drie karakters in zich te verenigen volgens een naaste collega: “Er waren eigenlijk drie verschillende Walts: de dromer, de realist en de spelbreker. Je wist nooit wie er naar de vergadering kwam.” Dilts bouwde hier een viertraps denkmethode op, waarbij een team achtereenvolgens vier rollen aanneemt:
Houd de rollen bewust gescheiden. Te vroege kritiek kapt ideeën af; alleen voordelen benoemen levert een verkooppraatje op; een plan zonder kritische toets verhult uitvoeringsrisico’s. Dilts koppelt aan elke rol twee minuten: kort genoeg om het team scherp te houden, lang genoeg om echt van perspectief te wisselen. Na de Critic mag het team het idee opnieuw aanscherpen – de brainstorm levert nog geen besluitverzoek op, de medewerker kiest en onderbouwt daarna zelf een voorkeursoptie.
De term ‘yesable proposal’ komt oorspronkelijk uit Getting to Yes van Roger Fisher en William Ury (Harvard Negotiation Project). Zij omschrijven een yesable proposal als een voorstel waarop de ander met slechts het woord ‘ja’ kan reageren, en dat voldoende, realistisch en uitvoerbaar is. Bij Intenza vertalen we dat idee naar de praktijk van leidinggeven: een voorstel dat zo is voorbereid dat jij als manager er een onderbouwd besluit over kunt nemen.
Om dat voor medewerkers behapbaar te maken, gebruiken we YESABLE als ezelsbrug voor zeven vragen die jij als beslisser beantwoord wilt zien:
Een klein besluit past op één pagina; een grote investering of ingrijpende verandering vraagt meer onderbouwing. ‘Yesable’ betekent niet dat het voorstel een ja moet afdwingen: ook een goed onderbouwd nee of een ja-mits is een bruikbaar besluit. Belangrijk daarbij is dat de medewerker ramingen als ramingen presenteert, en onderscheid maakt tussen een consultatie en een formele goedkeuring.
De vier Disney-rollen en de zeven YESABLE-onderdelen sluiten direct op elkaar aan: de Dreamer levert het voorstel en de alternatieven, de Ambassador de baten en betrokkenen, de Realist de uitvoering en onderbouwing, en de Critic de kosten, beperkingen en resterende risico’s.
Een yesable proposal werkt alleen als jij de juiste interventie pleegt: niet elk probleem overnemen, maar ook een vroeg signaal niet wegwuiven omdat er nog geen volledig voorstel ligt. Beoordeel eerst urgentie en veiligheid. Maak daarna het besliskader helder: budget, tijd, randvoorwaarden en beslissingsbevoegdheid. En geef je medewerker toegang tot de informatie en mensen die nodig zijn om het voorstel voor te bereiden.
Vragen die daarbij helpen:
Reageer daarna met ja, nee met argumenten, ja-mits met concrete voorwaarden, of één gerichte vraag naar ontbrekende informatie. Zo blijft het denkwerk bij je medewerker liggen, en groeit het eigenaarschap vanzelf mee.
Wil je dit direct met je team oefenen? Download de werkvorm met de vier Disney-rollen (2 minuten per rol) en het YESABLE invulformat. Zo gaat je team in één sessie van een vrije brainstorm naar een concept-voorstel dat jij als leidinggevende kunt beoordelen.
Een yesable proposal (Fisher & Ury, Getting to Yes) is een voorstel dat zo is voorbereid dat jij als leidinggevende er een onderbouwd besluit over kunt nemen. De Disney-denkmethode van Robert Dilts (Dreamer, Ambassador, Realist, Critic) helpt je team om daarvoor eerst breed te denken, voordat het idee wordt aangescherpt.
Het YESABLE-model vertaalt dat idee naar zeven concrete onderdelen: voorstel, onderbouwing, betrokkenen, alternatieven, baten, kosten en uitvoering. Jouw rol als leidinggevende is niet het denkwerk overnemen, maar het besliskader helder maken en gericht doorvragen – zodat je team eigenaarschap pakt, en jij sneller en beter beslist.
Ontdek de sleutels tot succesvol leiderschap, krachtige salesstrategieën, persoonlijke groei en meer! Klik hier om te worden geïnspireerd door onze verzameling artikelen.
Laat je inspireren
